Na ostrzu książki

W kobiecym zwierciadle – Michał Dąbrowski

26 lutego 2026

Za jakie grzechy mnie to wszystko spotkało? No za jakie?

   Te pełne goryczy i żalu pytania jednej z bohaterek trzech opowieści najczęściej mają charakter retoryczny. Otoczenie wtedy automatycznie rozumie, że takich przewinień absolutnie nie  było.

   Jednak, czy aby na pewno?

   Autor stworzył trzy nowele, w których, niczym w lustrach, można było się jakby w fokusie sumienia,  wyraźnie i dokładnie przyjrzeć. Wśród wielu bohaterek, wciągniętych na własne życzenie lub wbrew sobie w spiralę wydarzeń, zobaczyć siebie.

   To mogła być Anna, która swoim darem przewidywania zburzyła życie innej kobiety. Iwona, która, kierowana silną potrzebą poznania nigdy niewidzianego syna, naraziła na niebezpieczeństwo siebie i innych, ignorując ostrzeżenia. Renata odkrywająca w nowym miejscu drugą, dotychczas niewidzialną siebie. Beata szukająca miłości potępianej i piętnowanej przez sąsiadów. Magdalena realizująca cele „po trupach”. Monika zaczynająca wierzyć w siebie i w miłość kiedyś nie dla niej.

   Łączyło je jedno.

   Wszystkie chciały być szczęśliwe. Każda z nich realizowała obrany cel na swój sposób i swoje możliwości, kierując się życiowymi wartościami. Przynajmniej tak im się wydawało. Silna potrzeba wypełnienie poczucia pustki w życiu oślepiała je, uniemożliwiając zobaczenie skutków własnego postępowania. Kusiła, by zboczyć z drogi lub pójść na skróty. Zniekształcała pojmowanie uznawane wartości, zostawiając za sobą ofiary.

   W każdym przypadku autor postawił pytanie – czy cel uświęca środki?

   Pomaga odpowiedzieć na nie jednoznacznie. Skonstruował ku temu trzy proste, dydaktyczne nowele z wyrazistymi bohaterkami, ale ze skomplikowanymi osobowościami ukształtowanymi przez trudną, a nawet traumatyczną przeszłość. Fabułę zbudował ze scen następujących po sobie jak odrębne stop-klatki. To powodowało skupienie uwagi na głównych wątkach trzech historii niosących konkretne przesłania i zmuszające do sformułowania jednoznacznych wniosków. Pozostałe elementy fabuły, jak sprawozdawcza narracja czy oszczędność środków wyrazu, służyły tylko do podkreślenia tego, akcentując wybrzmienie końcowego morału domyślnego. Również zarysowane tło społeczne z aktualnymi zagadnieniami, jak: alkoholizm, dewocja czy ostracyzm na tle orientacji seksualnej.

   Całość przypominała szerzej rozbudowane historie publikowane w popularnych kobiecych czasopismach.

   Wszystkie trzy pozostawiały czytelnika z wyraźną wskazówką – nie tylko dokąd zmierzać w życiu, ale i jak to robić, by nie zostawić po sobie spalonej ziemi i zerwanych mostów. Z odpowiedziami, w postaci listy krzywd uczynionych innym, na pytania postawione na początku wpisu – za jakie grzechy?

   Warto zajrzeć do tego lustra-książki i poddać się testowi rachunku sumienia.

   Zdania pisane kursywą są cytatami pochodzącymi z książki.

W kobiecym zwierciadle – Michał Dąbrowski, Wydawnictwo Novae Res, 2026, 333 strony, literatura polska.

Autorka: Maria Akida

Kategorie: Powieść społeczno-obyczajowa